Նրա քայլերը երբեք պատահական չեն

Օգոստոսի 8-ին, 2008թ. հնգօրյա ռուս-վրացական պատերազմի օրը` Ռուսաստանի նախագահ Վլադիմիր Պուտինը ժամանեց Աբխազիա։ 2008թ. այս օրը սկսված ռուս-վրացական հնգօրյա պատերազմից հետո Մոսկվան ճանաչեց Աբխազիայի և Հարավային Օսիայի անկախությունը։ Ռուսաստանը կողմերին օգնություն է տրամադրում տնտեսության վերականգնման համար։ Վրաստանի ԱԳՆ-ն դատապարտեց ՌԴ նախագահ Վլադիմիր Պուտինի այցն Աբխազիա։ Թբիլիսիում կարծիք են արտահայտել, որ նախագահի այցը հանրապետություն կոպտորեն խախտում է միջազգային իրավունքի հիմնարար նորմերն ու սկզբունքները։ «ԱԳՆ-ը կոչ է անում ՌԴ-ին դադարեցնել սադրիչ գործողություններն ընդդեմ Վրաստանի պետականության և հարգել ինքնիշխան պետության տարածքային ամբողջականությունը»,- նշված է հայտարարությունում։ Պուտինի այցին անդրադարձել է նույնիսկ ՆԱՏՕ-ն: ՆԱՏՕ-ն ափսոսանք է հայտնում այն բանի հետ կապված, որ ՌԴ նախագահ Վլադիմիր Պուտինն այցով ժամանել է Աբխազիա առանց վրացական իշխանությունների հետ համաձայնեցման։ Այս մասին հայտարարել է դաշինքի պաշտոնական ներկայացուցիչ Դիլան Ուայթը։ «Նախագահ Պուտինի այցն Աբխազիա վնաս կհասցնի խաղաղ և համաձայնեցված կարգավորում որոնելու միջազգային ջանքերին»,-հայտարարել է Ուայթը։ Նա նշել է, որ դաշինքն ափսոսում է ռուս առաջնորդի այցի համար, ով նախապես չի համաձայնեցրել այն Վրաստանի իշխանությունների հետ։ «Մենք չենք ճանաչում որպես Վրաստանի տարածաշրջաններ Աբխազիայի և Հարավային Օսիայի կարգավիճակը փոխելու ցանկացած փորձեր»,-հավելել է ՆԱՏՕ-ի ներկայացուցիչը։ Իսկ ահա Պուտինը վստահեցնում է, որ Ռուսաստանը կմնա Աբխազիայի անկախության և անվտանգության երաշխավորը: «Ռուսաստանը վճռական է՝ հետագայում ևս հուսալիորեն երաշխավորելու Աբխազիայի Հանրապետության անվտանգությունը և անկախությունը», ասել է Ռուսաստանի նախագահը՝ երեքշաբթի օրը այցելելով Աբխազիա: Պիցունդայում Աբխազիայի առաջնորդ Ռաուլ Խաջիմբայի հետ հանդիպմանը նա ասել է, որ ռուս - աբխազական միացյալ զորախումբը զարգանում է շատ լավ, սոլիդ բազայի վրա, և նշել է, որ հետագա քայլերի շուրջ ևս պայմանավորվածություններ կան: Ռուսական պետական ՏԱՍՍ լրատվական գործակալության փոխանցմամբ՝ Պուտինը նաև ասել է, թե Ռուսաստանի և Աբխազիայի ուժային կառույցների համագործակցությունը կբարձրացնի Աբխազիայում հանգստացող զբոսաշրջիկների անվտանգությունը: Մասնավորապես, նա հիշեցրել է, որ Ռուսաստանի և Աբխազիայի ներքին գործերի նախարարությունների միջև տեղեկատվական համակարգող կենտրոն ստեղծելու պայմանավորվածություն կա: Խաջիմբայի հետ հանդիպմանը Պուտինը անդրադարձել է նաև սոցիալ-տնտեսական հարցերի, ասել է, թե անհրաժեշտ է գտնել Աբխազիայի տնտեսությունը զարգացնելու օպտիմալ ուղիները՝ նոր աշխատատեղեր ստեղծելու և սեփական հարկային դաշտ ձևավորելու համար: Վերջին անգամ Ռուսաստանի նախագահը Աբխազիա էր ժամանել 2013թ. օգոստոսի 25-ին՝ Ռուսաստանի կողմից Աբխազիայի անկախության ճանաչման 5-րդ տարեդարձի կապակցությամբ: Պուտինի այցելության օրը Վրաստանի կառավարական, պետական հաստատությունների շենքերի վրայի ազգային դրոշները իջեցված էին, ռուսական օկուպացիայի դեմ մի շարք ակցիաներ էին տեղի ունենում, հարգանքի տուրք էր մատուցվում պատերազմի զոհերի հիշատակին: Թբիլիսիի զինվորական գերեզմանատանը ծաղկեպսակ դնելով զոհվածների հուշարձանին՝ Վրաստանի նախագահ Գիորգի Մարգվելաշվիլին լրագրողների հետ զրույցում ասել է. «Այսօր, երբ մենք սգում ենք այդ ողբերգության կորուստների համար, մենք տեսնում ենք, որ Ռուսաստանի Դաշնության նախագահը, խախտելով միջազգային օրենքը, այցելում է Վրաստան, Աբխազիա, փորձելով օրինականացնել պատմական անարդարությունը, որը Ռուսաստանը գործել է Վրաստանի դեմ»: Ավելի վաղ՝ օգոստոսի սկզբին, երբ ռուսական մամուլը գրել էր Պուտինի այցելության հնարավորության մասին, Վրաստանի կառավարության պետնախարար Քեթևան Ցիխելաշվիլին Ռուսաստանի նախագահի այցը Աբխազիա սադրանք էր գնահատել և ռուսական օկուպացիայի շարունակություն: 2008թ. ռուս - վրացական կարճատև պատերազմից հետո պաշտոնական Մոսկվան ճանաչել է Աբխազիայի և Հարավային Օսիայի անկախությունը, բայց ինչ է ավելացել Աբխազիայի և Հարավային Օսիայի բնակիչների կյանքում: Պուտինի քայլը քաղաքական էր, և այժմ էլ, նա իր այցելությամբ շեշտում է Ռուսաստանի դերն ու ազդեցությունը: Պուտինը հասկացնել է տալիս աշխարհին, որ նախկին խորհրդային հանրապետություններում վերջին խոսքն իրենն է: Ու ոչ միայն աշխարհին, այլև Վրաստանին և խորհրդային մյուս հանրապետությունների ղեկավարներին: Նրա քայլերը երբեք պատահական չեն, այնպես որ, հնգօրյա ռուս-վրացական պատերազմի 9-ամյա տարելիցի օրը Պուտինի այցը Աբխազիա յուրովի անցյալը շեշտելու ու նոր ուղերձներ հղելու հարմար առիթ է: Այս դեպքում թե՛ մեսիջները, թե՛ դրանց հասցեատերները հստակ են: Մետաքսյա Շալունց