Հայաստանի պետականության քայքայման «Հավաստի աղբյուրը»

Նիկոլ Փաշինյանի գլխավորած օրաթերթի՝ «Հայկական ժամանակի»-ի «Հավաստի Աղբյուրը» շարունակում է «բացահայտել», թե ինչպիսի խորն անդունդի մեջ է գտնվում Հայաստանը՝ նույն թերթի երբեմնի խմբագրի իշխանավարման պատճառով:

Ինչ է ուզում Ռուսաստանը՝ խորագրի ներքո «Հավաստի աղբյուրը»՝ ի գիտություն Վեհափառ հայրապետի, երեք նախագահների և փորձագիտական հանրության, պարզաբանում է, որ Ռուսաստանը Հայաստանից համարյա ուզում է այն, ինչ ուզում է Ուկրաինայից, որ՝ «այն դառնա «Ռուսաստան-Բելառուս» միութենական պետության կամ Ռուսաստանի մաս։ Ու եթե Ուկրաինայի դեպքում նման արդյունքի համար ՌԴ-ն օգտագործում է ռուսական և գուցե բելառուսական զորքերը, Հայաստանի դեպքում օգտագործում է Ադրբեջանի և որոշ չափով էլ ՀՀ-ում տեղակայված ռուսական զորքերը»։

Ապա բացատրում է՝ «Գործողությունների իմաստը հետևյալն է՝ ցույց տալ Հայաստանի անվտանգային խոցելիությունը, որպեսզի վերջինս րոպե առաջ դիմի «Ռուսաստան-Բելառուս» միութենական պետության մաս դառնալու համար։ Այս տրամաբանությունը զարգացնելու քայլերը Ադրբեջանի ագրեսիվությունն է, ՀՀ-ում տեղակայված ռուսական զորքի իներտությունը, Ռուսաստանի քաղաքական իներտությունը և Հայաստանին զենքի մատակարարման պարտավորությունները չկատարելը։ Վերջին գործիքի կիրառումը պատահական չէ և օգտագործվել է նաև նախկինում, զորօրինակ՝ 2016-ի պատերազմից առաջ և հետո։ Հայաստանը պետք է հնարավորինս խոցելի լինի, որ հնարավորինս պինդ գրկի Ռուսաստանին»։

Անցում կատարելով Ռուսաստանին, այնուհետև ներկայացվում է մյուս «բացահայտումը». «Ղարաբաղի պարագան ևս մտնում է այս տրամաբանության մեջ, որոշակի տարբերությամբ։ Ռուսաստանին պետք է ԼՂ հարցի չլուծում, այսինքն, որ ԼՂ հարցը լինի չլուծված, որպես ազդեցության լծակ թե Հայաստանի, թե Ադրբեջանի վրա։ Այս ցանկությունն է եղել ԼՂ հակամարտության գոտում տասնամյակներ հաստատված ստատուս քվոյի անկյունաքարը և այս անկյունաքարի վրա հիմնվելով է հնարավոր եղել բանակցությունները անվերջ շարունակելու Հայաստանի քաղաքականությունը։ Սա շարունակվել է մինչև 2011 թվականը, որից այսկողմ քայլ-քայլ Ռուսաստանը հանգել է ստատուս քվոյի փոփոխության անհրաժեշտությանը։ Այս եզրակացությանը ՌԴ-ն եկել է ոչ թե այն պատճառով, որ այլևս ուզում է ԼՂ հարցի կարգավորում, այլ որովհետև սկսել է հասկանալ, որ չի կարողանում պահել ստատուս քվոն։ Առանցքային պատճառներից մեկը Թուրքիայի աճող դերն է և Արևմուտքի հետ ՌԴ այլևս անշրջելի բախման ժամանակ Թուրքիայի շատ թե քիչ հավասարակշռված դիրքորոշման կարևորությունը Ռուսաստանի համար։ Այստեղ է պետք փնտրել 44-օրյա պատերազմի պատճառը»։

Կարճ ասած՝ Հայաստան-Ադրբեջան առանցքի օգտագործմամբ ՌԴ-ն իր շահերն է առաջ տանում. «Այս է պատճառը, որ ԼՂ հարցի Լավրովյան պլանը նախատեսում էր հարավային շրջանների հանձնում Ադրբեջանին, որ Օրդուբադ-Մեղրի-Հորադիզ երկաթուղու և ավտոճանապարհների երթուղին ազատվեր խոչընդոտներից։ Այս իմաստով՝ չնայած հրապարակային հայտարարություններին, Ռուսաստանը ՀՀ տարածքով միջանցքի հիմնական շահառուն է, որովհետև թե Ադրբեջանը, թե Թուրքիան, թե Ռուսաստանն ուզում են, որ ՀՀ տարածքով լինի միջանցք՝ ՌԴ վերահսկողության ներքո։ Էականը վերջին գործոնն է, որովհետև ավտոճանապարհ Իրանի տարածքով էլ կա։ Երկաթուղի՝ Իրանով էլ կարելի է կառուցել։ Ուկրաինայում գործերի ոչ այնքան հաջող ընթացքը ըստ էության ավելի է սրել 2011-ից հետո հաստատված այն վիճակը, որ Ռուսաստանը դժվարանում է հիմա արդեն 2020 թվականից հետո հաստատված ստատուս քվոյի երաշխավորը լինել․ Խծաբերդն ու Փառուխը դրա վառ վկայությունն են։ Թուրքիայի և Ադրբեջանի դերը ավելի է մեծացել և հիմա Ադրբեջանը կարող է դառնալ ՌԴ-ից ԵՄ գազի և նավթի արտահանման հարթակ»։

Ահա, Փաշինյանի դիրքորոշումը՝ թաքնված «Հավաստի աղբյուրի» հոդվածում:

Ի՞նչ եզրակացնել: Փաշինյանը, կարծես, այրում է բոլոր կամուրջները Ռուսաստանի հետ: Հոդվածով, այսպես ասած՝ բացահայտվում է Մոսկվայի իրական նպատակները, որի նպատակը մեկն է՝ կրկին Փաշինյանն իր իշխանության վրայից հեռացնի պատասխանատվությունը ու հասարակությանը ներկայացնի, թե ինչու է Հայաստանը այսպիսի բարդ վիճակում հայտնվել:

Միայն պարզ չէ, թե ինչ է առաջարկում Փաշինյանը՝ դառնա՞լ Արևմուտքի շահերի սպասարկման դաշտ ու այդպես Հայաստանը քայքայել, թե՞ Ռուսաստանի հետ փորձել խնդիրները լուծելու ճանապարհով՝ ընդհանուր հայտարարի գալ և պահպանել հայոց պետականությունը:

Իսկ խոշոր հաշվով, այսօրինակ հոդվածներով Փաշինյանը ցույց է տալիս, թե ինչ սպառնալիք է նրա ամեն օր իշխանավարման ղեկին մնալը՝ Հայաստան պետության ու ՀՀ քաղաքացիների համար:

Մետաքսյա Շալունց