Լավ չեք ապրելու, Սերգո ջան, բայց կարևորը՝ ապագան եկել է

Հայաստանի սպառողական շուկայում ռեկորդային գնաճ է գրանցվել։ Այս տարվա սեպտեմբերին, նախորդ տարվա նույն ամսվա համեմատ, արձանագրվել՝ 8.9 տոկոս գնաճ, որն ամենաբարձրն է վերջին տարիների վիճակագրության մեջ ։ Համաձայն Ազգային վիճակագրական կոմիտեի հրապարակած տվյալների սննդամթերքի և ոչ ալկոհոլային խմիչքի գնաճը կազմել է 15.4 տոկոս: Նախորդ սեպտեմբերի համեմատ 9 տոկոսով թանկացել է միսը, 9.5 տոկոսով՝ հացը, հացաբուլկեղեն և ձավարեղենը։ Կաթնամթերքը, պանիրը և ձուն նույնպես թանկացել են 10 տոկոսով։ Առաջին սպառման ապրանքներից թանկացել են նաև յուղերի և ճարպերի ապրանքախմբում գտնվող սննդատեսակները՝ բուսական յուղը, կարագը, որոնց գնաճը կազմել է 27.1 տոկոս: Շաքարը, մեղրը, օշարակներն ու շոկոլադը թանկացել են 16.2 տոկոսով: Թանկացումների ռեկորդակիրը բանջարեղենն է, որը նախորդ տարվա սեպտեմբերի համեմատ արձանագրել է 64.5 տոկոս գնաճ, փոխարենը մրգերը գնանկում են արձանագրել՝ բայց ընդամնեը 3 տոկոսով:
Ալկոհոլային խմիչքների և ծխախոտային արտադրատեսակների գները ևս աճել են՝ 9.3 տոկոս: Միաժամանակ առնավազն12.4 տոկոսով թանկացել են նաև հագուստի և կոշիկի գները։
Սա այն դեպքում, երբ այս տարի՝ 2021 թվականին թոշակներն ու աշխատավարձերն ընդհանրապես չեն բարձրացել։
Սպառողական զամբյուղը երեք բաղադրիչ ունի:
Սպառողական զամբյուղի մեջ առաջին հերթին մտնում է պարենային զամբյուղը: Այնուհետ ոչ պարենային ապրանքները՝ հագուստ, կոշիկ, դեղեր, ավել, սանիտարական միջոցներ, սուրճ, այլ ըմպելիք: Եվ երրորդ՝ կոմունալ, տրանսպորտային ու մշակութային միջոցառումներ:
Ըստ այդմ՝ նվազագույն սպառողական զամբյուղի արժեքը, այս տարվա երկրորդ եռամսյակի միջին ընթացիկ գներով,կազմել է 70 հազար 44 դրամ` ամսական կտրվածքով: Պարենային զամբյուղի արժեքը կազմել է 37 հազար 861 դրամ` ամսական կտրվածքով:

Մինչդեռ նվազագույն աշխատավարձը 68 հազար դրամ է, ինչը նշանակում է, որ նվազագույնով վարձատրվողները անգամ կենասական առաջնային հարցերի և սննդի հարցը չեն կարողանալու լուծել։
Որպես պարզաբանում նշենք, որ դեռևս 2004 թվականին ընդունված ՀՀ կենսաապահովման նվազագույն զամբյուղի և կենսաապահովման նվազագույն բյուջեի մասին օրենքով սահմանված է, որ կենսաապահովման նվազագույն զամբյուղը մարդու առողջության պահպանման և կենսագործունեության ապահովման համար անհրաժեշտ` միջազգայնորեն ընդունված ֆիզիոլոգիական, առողջապահական և սոցիալական նորմատիվներով հաշվարկված սննդամթերքի և հիմնավորված գործակիցներով հաշվարկված ոչ պարենային ապրանքների և ծառայությունների կազմն ու կառուցվածքը սահմանող նվազագույն քանակն է։
Իսկ կենսաապահովման նվազագույն բյուջեն այս քանակն ապահավելու համար պահանջվող գումարն է։ Ի սկզբանե այս օրենքի ընդունման հիմնական նպատակն մեկն է եղել՝ հիմնավորել սահմանվող նվազագույն աշխատավարձի, կենսաթոշակների, նպաստների և սոցիալական այլ վճարների չափերը։
Մեկ շնչի հաշվով կենսաապահովման նվազագույն բյուջեի չափը հաշվարկվում է առնվազն տարին մեկ անգամ` մինչև հունիսի 30-ը` կենսաապահովման նվազագույն զամբյուղի կազմում ներառված պարենային, ոչ պարենային ապրանքների և ծառայությունների սպառողական գների վերաբերյալ պաշտոնական վիճակագրության տվյալների հիման վրա, և հրապարակվում:
Ակնհայտ է, որ հրապարկված սպառողական զամբյուղի և նվազագույն կենսաբանական զամբյուղի տվյալներն արդեն ժամանակավրեպ են։ Մի խոսքով՝ Փաշինյանի ասած ապագան եկել է և ոչ ոք լավ չի ապրելու / ականջդ կանչի Սերգո Երիցյան-խմբ․/։

Հայկ Դավթյան