«Հայկական ժամանակը» բացահայտեց Նիկոլ Փաշինյանի պլանը
Վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանի ընտանիքին պատկանող «Հայկական ժամանակ» թերթն այսօր իր խմբագրականում անդրադարձել է Ադրբեջանի սանձազերծած ռազմական ագրեսիային և բանակցային ֆորմատին։
«Բանակցային ֆորմատը փոխելու ժամանակը» վերնագրով հրապարակման մեջ թերթը նախ անդրադարձ է կատարել հայոց բանակի քառօրյա հերոսապատումին, ապա շարունակել․«Բայց հասկանալի է նաև, որ ցանկացած պատերազմ վաղ թե ուշ ավարտվում է, և սկսվում է բանակցությունների փուլը։ Իսկ այստեղ բազմաթիվ հարցեր են առաջանում, որոնցից մեկն էլ հետևյալն է, իսկ ինչո՞ւ պետք է Հայաստանը պատերազմի Թուրքիայի դեմ, բայց բանակցությունների նստի Ադրբեջանի հետ։ Եթե Ադրբեջանը դարձել է Թուրքիայի հերթական վիլայեթը (իսկ այս պատերազմը ցույց տվեց, որ հենց այդպես էլ կա՝ Ադրբեջանն այլևս անկախ ռազմաքաղաքական միավոր չէ), ժամանակը չէ՞ արդյոք, որ այդ վիլայեթն ընդանրապես դուրս մղվի բանակցային գործընթացից, իսկ մենք ուղիղ բանակցություններ վարենք նրա «տիրոջ» հետ։ Ի դեպ՝ ժամանակին ադրբեջանցիներին հաջողվեց իրականացնել այդ հնարքը։ Նրանք հարձակվել էին Արցախի վրա, Հայաստանը պաշտոնապես պատերազմի մեջ չէր, բայց նրանք կարողացան Արցախը դուրս թողնել բանակցություններից և ամբողջ աշխարհին հարցն այնպես ներկայացնել, թե հակամարտությունը Հայաստանի ու Ադրբեջանի միջև է։ Հիմա այլևս որևէ կասկած չկա, որ սա պատերազմ է Հայաստանի ու Թուրքիայի միջև, հետևաբար՝ բանակցություններն էլ պիտի այդ պետությունների միջև ընթանան։ Իսկ Ադրբեջանը, եթե շատ է ցանականում, կարող է ուղիղ բանակցությունների մեջ մտնել ԼՂՀ-ի հետ, կամ էլ բանակցությունները կարող են լինել քառակողմ։
Հասկանալի է, որ միջազգային հանրությունն առայժմ ռազմական գործողություններին Թուրքիայի անմիջական մասնակցության «ապացույցներ» չի տեսնում։ Պատերազմի ելքն անորոշ է, ու նրանք չեն շտապում տեսնել ակնհայտը։ Բայց հենց որ համոզվեն, որ հայկական զինուժն ընդունակ է ինքնուրույն դիմակայել ցանկացած ագրեսիայի, պլանավորված բլից-կրիգն էլ է վերածվում տարածաշրջանային մեծ պատերազմի, անմիջապես «կտեսնեն»։ Այ, այդ ժամանակ էլ բանակցություններն իմաստ կունենան։ Ընդ որում առարկայական բանակցությունները, որտեղ ընդգրկված կլինեն այնպիսի հարցեր, ինպիսիք են՝ Թուրքիայի ագրեսիվ քաղաքականությունը տարածաշրջանում, Հայոց ցեղասպանությունն ու դրա հետևանքների պատասխանատվությունը, Ադրբեջանի՝ որպես արհեստականորեն ձևավորված պետական կազմավորման գոյության իրավունքը, և այլն»։
Աշխարհն, ինչպես տեսնում ենք, դիրքավորվել է այս օրերին, հայտարարություններ, առաջարկներ են հնչում բոլոր կողմերից, այստեղ ազդեցությունների, նկրտումների, նյարդերի լարված պատերազմ է։
Հայաստանը ինչպես հայտարարվեց նույնիսկ չի պատրաստվում դիմել ՀԱՊԿ-ին, Նիկոլ Փաշինյանը հայտարարում է, որ ինքներս կլուծենք մեր անվտանգության խնդիրը, այս հայտարարությունից եւ քայլից հետո, թվում էր, թե Հայաստանը նպատակ ունի նոր որակի հարաբերություններ պարտադրել թե Ռուսաստանին, թե Մինսկի խմբին, թե հակառակորդ կողմերին եւ բոլոր, բոլորին, քանզի հայկական բանակը պատվով կատարում է իր առջեւ դրված խնդիրը, իսկ քաղաքական գործիչներին և դիվանագետներին էլ ավելի մեծ ուժ պետք է հաղորդեր եւ դարձներ պահանջատեր։ Սակայն ՀԺ-ի խմբագրականից պարզ է դառնում, որ Նիկոլ Փաշինյանը պատրաստվում է բավարարել Թուրքիայի պահանջները եւ բանակցել հենց նրա հետ, այլ կերպ ասած՝ գաղտնազերծել է Փաշինյանի պլանը։
Ինչպես հայտնի է օրերս Թուրքիայի արտգործնախարար Մևլութ Չավուշօղլուն «Անադոլու» գործակալության խմբագիրների հետ հանդիպմանը ներկայացրել է Լեռնային Ղարաբաղի հակամարտության կարգավորման՝ թուրքական սցենարը։ Խոսելով Սիրիայում Թուրքիայի ու Ռուսաստանի համատեղ աշխատանքի օրինակով արցախյան հակամարտության կարգավորման հնարավորության մասին՝ թուրք նախարարը նշել է, որ այդ համատեքստում երկկողմ քննակումներ են անցկացվել ռուսական կողմի հետ։ «Մեր նախագահի կողմից Պուտինին առաջարկներ են արվել, նաև քննարկումներ են անցկացվել Լավրովի հետ, բայց այդ հակամարտությունը այդպես էլ իր լուծումը չի գտել ո՛չ երկկողմ, ո՛չ էլ բազմակողմ մակարդակներում։ Չկարգավորված հակամարտությունը միայն ոգեշնչում է Հայաստանին»,- ասել է Չավուշօղլուն, նա հավելել է, թե առաջարկել են Պուտինին այս հարցում աշխատել միասին, ինչպես Սիրիայում, բայց չի հաջողվել, Ռուսաստանն ասում է, որ պետք է դադարեցնել պատերազմը, հետո քննարկել հարցերը:
Ի՞նչ է առաջարկել Թուրքիան Ռուսաստանին, ինչպես Սիրիայում: Կոնկրետ ի՞նչ խոսակցություն է եղել Թուրքիայի ու Ռուսաստանի միջեւ: Խոսքը վերաբերում է արցախյան հարցի համատեքստում քննարկումների համատեղ ձեւաչափ ստեղծելու՞ն , թե՞ ձեւաչափից բացի նաեւ բովանդակային կոնկրետ առաջարկների՝ որոշակի ազդեցության գոտիների եւ ընդհուպ ռազմական ներկայության բաժանումների վերաբերյալ: Այս մասին չեն մանրամասնում։ Մի բան փաստ է, որ այս հայտարարությամբ թուրք պաշտոնյան փաստել է, որ Թուրքիայի ու Ադրբեջանի հիմնական նպատակներից մեկը ԼՂ հակամարտության կարգավորման ձևաչափի փոփոխումն է։ Իրենց այս մտադրությունները Բաքուն ու Անկարան չեն թաքցնում, պարբերաբար դժգոհում են ԵԱՀԿ Միսնկի խմբի գործունեությունից՝ անհաջող փորձեր կատարելով բանակցություններում ներգրավել Թուրքիային։
Արդյոք այդ սցենարը չէ պատճառը, որ բավականին կոշտ հայտարարություն է արել Մինսկի խմբի համանախագահներից Ֆրանսիայի նախագահ Էմանուել Մակրոնը, դիմելով հայ ժողովրդին եւ ասելով, որ Ֆրանսիան կխաղա իր դերը: Նա հայտարարել է, թե անընդունելի է Թուրքիայի միջամտությունը:
Մակրոնը իրավիճակը քննարկել է Պուտինի հետ, պատրաստվում է խոսել նաեւ Թրամփի հետ: Այսօր նաեւ համատեղ հայտարարություն է սպասվում։
Կրեմլի խոսնակ Պեսկովը սեպտեմբերի 30-ին հայտարարել է, որ Մոսկվայի համար անընդունելի է Ադրբեջանին Թուրքիայի քաղաքական աջակցությունը: Պեսկովը նաեւ հայտարարել է, թե ռուս զինվորականները ուշադրությամբ հետեւում եւ ուսումնասիրում են ռազմական իրադրության զարգացումները, հավաքագրում եւ մանրամասն վերլուծում տեղեկատվությունը:
Անի Սահակյան
Հետևեք մեզ Viber-ում
