Թրամփն ասաց այն, ինչի մասին վիճում են Հայաստանում
Ապրիլի 24-ը հայության մի զգալի մեծամասնության համար ոչ միայն հիշատակի, այլ նաև սպասման օր է, թե ինչ կասի ԱՄՆ նախագահը իր ապրիլքսանչորսյան ուղերձում: Ինչպես հայտնի է, բոլոր նախագահները մինչև ընտրվելը հայերին խոստանում են ընտրվելուց հետո ճանաչել Ցեղասպանությունը: Բայց որևէ մեկը դեռ չի կատարել խոստումը: Հանրապետական նախագահ Դոնալդ Թրամփը հայությանը ոչինչ չի խոստացել, սակայն քաղաքագետ Լեւոն Շիրինյանի գնահատմամբ նրա ուղերձը բավականին լավն էր ու ոչ ստանդարտ․« «Ցեղասպանություն» բառը չարտասանեց, որովհետեւ դա կապված է միջազգային իրադրության փոփոխության հետ, բայց դա առայժմ չկա, սակայն ուղերձում կա ոչ պակաս արժեքավոր գնահատական», -նշում է Լեւոն Շիրինյան։ Հիշեցնենք, որ Թրամփը ցեղասպանության առթիվ տարեկան ուղերձում օգտագործեց «մեծ եղեռն» արտահայտությունը, իսկ ցեղասպանության մասին՝ ոչ մի խոսք: Շատ փորձագետներ հույս ունեին, որ ոչ ստանդարտ նախագահ Թրամփը կփորձի տարբերվել իր մոտեցմամբ և հայությանն ուղղված իր ուղերձով և դրա բովանդակության մեջ ինչ-որ առանձնահատուկ բան կմտցնի, որով կփորձի սիրաշահել հայկական համայնքին։ Նրանք չէին սխալվում։ «Մտորելով մարդկային պատմության այս մռայլ դրվագի շուրջ՝ մենք նաև արժանին ենք մատուցում հայ ժողովրդի աննկուն ոգուն: Շատերը նոր կյանք կերտեցին Միացյալ Նահանգներում և իրենց անջնջելի ներդրումն ունեցան մեր երկրում՝ իրենց սրտում վառ պահելով հիշողությունները պատմական հայրենիքի մասին, որտեղ նրանց նախնիները կերտել էին հնագույն հզոր քաղաքակրթություններից մեկը»։ Շիրինյանը կարեւորում է հատկապես ԱՄՆ նախագահի ուղերձում ընդգծումը, որ հայերի նախնիներն են կերտել «հնագույն հզոր քաղաքակրթություններից մեկը»․«Սա ըստ էության բացառիկ է, ուղերձում հստակ առանձնացնում է հայկական առանձին քաղաքակրթությունը, այս հարցի շուրջ Հայաստանում մարդիկ վիճում են՝ կա, թե չկա։ Ինչի մասին Հայաստանում վիճում են, Թրամփն ասում է»։ Շիրինյանի կարծիքով՝ Թրամփի՝ Հայաստանի ու հայերի նկատմամբ «ոչ ստանդարտ» ու դրական վերաբերմունքը պայմանավորված է հարցի լավ իմացությամբ․«Գուցե իր խորհրդականներն են, բայց ամեն դեպքում, ով լավ գիտի մշակույթն ու համաշխարհային քաղաքակրթությունը, գիտի, որ հայերն են կերտել քրիստոնեական քաղաքակրթությունը։ Իհարկե, նա կարող էր չխոսել այդ մասին, բայց արժեւորում է մի բան, որը հայ ժողովրդի արժանիքն է, ինչպես անցած տարի արեց Ֆրանցիսկոս Պապը՝ Աստվածանչյան Հայաստան անվանելով եւ այլն․․․Նա հայ ժողովրթի քաղաքակրթական նիշի ամենաբարձր աստիճանն է սահմանում»։ Մեր զրուցակիցը պատասխանում է, որ ԱՄՆ նախագահը հետագա պաշտոնավարման ընթացքում կօգտագործի «ցեղասպանություն» տերմինը, եթե արտաքին քաղաքականության հարցում կտրուկ փոփոխություն տեղի ունենա․«Թուրքիայի վարքագծից է կախված, միշտ չպետք է մոռանալ, որ Վուդրո Վիլսոնը ամերիկացի է, ով կարծում էր, որ թուրք ժողովուրդը պետք է պատժվի՝ որպես ցեղասպան պետություն եւ ժողովուրդ»։ Շիրինյանի կարծիքով սպասելիքը միայն «ցեղասպանություն» բառի հետ չպետք է կապել, ԱՄՆ-ի նախագահը, ըստ ամենայնի այնպիսի բարձր «նիշ» է սահմանում, որ պետք է թե հասարակությունը, թե իշխանությունները ձգտեն դրան։ Նշենք, որ Թրամփի ուղերձում նշվում է նաեւ․«Մենք պետք է հիշենք վայրագությունները, որպեսզի թույլ չտանք դրանց կրկնությունը: Մենք ողջունում ենք ցավալի անցյալի փաստերն ընդունելու ու դրանց հետ հաշվի նստելու ջանքերը, որ ձեռնարկվում են հայերի ու թուրքերի կողմից՝ որպես առավել արդարացի ու հանդուրժողական ապագայի համար հիմքեր նախապատրաստելու հույժ կարևոր քայլ»,-ասված է հայտարարության մեջ: Անի Սահակյան
Հետևեք մեզ Viber-ում
