Տեռորի շունչը` սուրբծննդյան Եվրոպայում

Այն, ինչ տեղի ունեցավ Բեռլինի ամենակենտրոնում` Կայզեր Վիլհելմի եկեղեցու հարևանությամբ գործող ավանդական սուրբծննդյան տոնավաճառում, գերմանական իշխանությունները հակված են ահաբեկչական գործողություն որակել: Դեկտեմբերի 19-ի երեկոյան Բեռլինում բեռնատարը մխրճվեց Սուրբծննդյան տոնավաճառի ամբոխի մեջ, ինչի հետևանքով զոհվեցին 12 մարդ, ևս 48-ը տեղափոխվեցին հիվանդանոց: Տուժածների շարքում մեծ թվով զբոսաշրջիկներ կան, նրանց քաղաքացիությունը ճշտվում է: Բեռնատարի ղեկին, ենթադրաբար, եղել է փախստական Աֆղանստանից կամ Պակիստանից, իսկ կողքին եղել է Լեհաստանի քաղաքացի: Բեռնատարի վարորդը թաքնվել է դեպքի վայրից, սակայն արագ կազմված ֆոտոռոբոտի շնորհիվ նրան հաջողվել է ձերբակալել դեպքի վայրից ոչ շատ հեռու: Բեռնատարում եղած երկրորդ տղամարդը տեղում մահացել է: Վերջինս եղել է ազգությամբ լեհ, իսկ մեքենան եղել է լեհական համարներով: Բեռլինի ոստիկանությունը ենթադրում է, որ բեռնատարը կարող էին առևանգած լինել Լեհաստանում՝ շինհրապարակից: Բեռնատարի լեհ սեփականատերը պատմել է, որ կեսօրին մեքենայի վարորդը զանգահարել է իրեն և հայտնել, որ գտնվում է «մի թաղամասում, որտեղ մեծամասնությունը մուսուլմաններ են», իսկ հետո կապը նրա հետ ընդհատվել է: Ըստ իշխանությունների, ամենայն հավանականությամբ, դա եղել է ահաբեկչություն: «Այսօր շատ ծանր օր է մեզ համար, և Գերմանիայում ապրող միլիոնավոր մարդկանց նման ես նույնպես ցնցված եմ ու սարսափած այն ամենից, ինչ կատարվեց երեկ երեկոյան Բեռլինի Բրայտշեյդպլաց հրապարակում: Դրա հետ մեկտեղ բազմաթիվ փաստեր կան, որոնք դեռ պետք է բացահայտվեն: Սակայն այս պահին մեր տրամադրության տակ եղած տեղեկատվությունից դատելով` կատարվածը ահաբեկչական հարձակում էր», - հայտարարել է Գերմանիայի կանցլեր Անգելա Մերկելը: Գերմանիայի ներքին գործերի նախարար Թոմաս դե Մեզյերը մի քանի ժամ առաջ Բեռլինում հրավիրած ասուլիսի ժամանակ ավելի կտրուկ արտահայտվեց. «Այլևս որևէ կասկած չկա, որ տեղի ունեցածը ահաբեկչական հարձակում էր: Այս պահին հաջողվել է պարզել զոհերից միայն մի քանիսի ինքնությունը»: Գերմանական մամուլը, ոստիկանությանը մոտ կանգնած աղբյուրները վկայակոչելով, պնդում էր, թե հարձակման հեղինակը ծնունդով Պակիստանից է, երկրի տարածք մուտք է գործել որպես փախստական: Spiegel-ի տեղեկություններով, ահաբեկչական հարձակման հեղինակը 23 տարեկան է, Բալկանների տարածքով Գերմանիա է հասել 2016թ. փետրվարի 1-ին: 2016 թվականի հունիսին արդեն գերմանական իշխանությունները նրան կեցության իրավունք են շնորհել: Ինչ վերաբերում է որպես ահաբեկչության գործիք ծառայած բեռնատարին, ապա այն պատկանել է լեհական բեռնափոխադրող ընկերություններից մեկին, որը շինանյութ էր տեղափոխում Լեհաստանից Իտալիա: Ընկերության սեփականատերը նշել է, որ բեռնատարի վարորդի հետ կապը ընդհատվել է երեկ` հարձակումից մոտ չորս ժամ առաջ: Գերմանացի ոստիկանները նշում են, որ ահաբեկչական հարձակումից հետո բեռնատարում անհայտ տղամարդու դիակ են հայտնաբերել: Ենթադրվում է, որ դա հենց լեհ վարորդն է, ում սպանել են դեռ մինչև հարձակումը: Բեռլինի կենտրոնում կատարվածը շարքային գերմանացիների շրջանում բավական լուրջ հարցեր է առաջացրել` նախևառաջ երկրում տիրող ընդհանուր մթնոլորտի և անվտանգության միջոցառումների արդյունավետության վերաբերյալ: «Ես շատ վախեցած եմ: Ես չգիտեմ, թե արդյոք երբևիցե ես ինձ Բեռլինում կկարողանա՞մ ապահով զգալ, թե՞ ոչ: Այսքանից հետո հնարավո՞ր է արդյոք վստահել մարդկանց ու անվտանգության ուժերին: Կարծում եմ, որ այլևս հնարավոր չէ», - Reuters-ի հետ զրույցում ասել է հարձակման ականատեսներից մեկը: Փաստորեն Բեռլինի ահաբեկչությունն իրականացնողն ազատության մեջ է... Այս մասին ավելի ուշ հայտնեց գերմանական Die Welt պարբերականը՝ վկայակոչելով հատուկ ծառայությունների բարձրաստիճան աղբյուրը: «Մենք սխալ մարդու ենք ձերբակալել: Իսկական հանցագործը զինված է…. և կարող է նոր հարձակումներ իրականացնել»,- ասել է գործակալության զրուցակիցը: Նրա խոսքով՝ այդ մասին տեղեկացվել են բոլոր ուժային գերատեսչությունները: Գերմանիայի ներքին գործերի նախարար Թոմաս դե Մեզիերը հայտարարել է, որ ձերբակալվածը հերքում է իր մասնակցությունը ահաբեկչությանը: Եվրոպայի սրտում կրկին թևածում է ահաբեկչության շունչը: Ահաբեկչության ամեն առիթով` մենք համոզվում ենք, որ աշխարհն իսկապես կանգնած է անլուծելի խնդրի առջև: ԴԱԻՇ-ի դեմ պայքարն, իսկապես, այսօրվա դրությամբ, անլուծելի է գերտերությունների ղեկավարների համար, որոնք լծվել են դրա դեմ պայքարին: Եվրոպան, փաստացի, խորը ճգնաժամի մեջ է հայտնվել` փախստականների ընդունել-չընդունելու հարցից, մինչև ԴԱԻՇ-ի դեմ պայքարի անլուծելի ու շարունակական խնդիրը: Մետաքսյա Շալունց