Ինչ էին մտմտում երկուսը Չինաստանում

Ռուս-թուրքական` իննամսյա լարված հարաբերություններում լուրջ ճգնաժամից հետո, ինչպես հայտնի է, Թուրքիայի նախագահը օգոստոսի 9-ին մեկնել էր Սանկտ Պետերբուրգ, որտեղ հանդիպեց ՌԴ նախագահ Վլադիմիր Պուտինի հետ: Նախօրեին արդեն կայացել է նրանց երկրորդ հանդիպումը: Չինաստանի Հանչժոու քաղաքում` G20-ի գագաթաժողովի շրջանակում Թուրքիայի նախագահ Ռեջեփ Էրդողանը և ՌԴ նախագահ Վլադիմիր Պուտինը քննարկել են լիաֆորմատ համագործակցության վերականգնումը, այդ թվում՝ էներգետիկայի ոլորտում: Էրդողանը Պուտինին շնորհակալություն է հայտնել երկրների միջև չարթերային ավիահաղորդակցության վերականգնման համար: ՌԴ նախագահը զրույցի սկզբում ասել է, որ իրենց վերջին հեռախոսազրույցում Էրդողանը ուշադրություն է դարձրել այն բանին, որ ավելի վաղ ընդունված «որոշումը կատարվում է ավելի դանդաղ, քան մենք կցանկանայինք». «Մասնավորապես, դուք ասացիք, որ դեռևս չեն կատարվել չարթերային չվերթների վերականգնման մեր պայմանավորվածությունները: Ինչպես դուք տեսնում եք, անցած ամսի 28-ին Ռուսաստանի կառավարությունը ստորագրել է համապատասխան հրաման, իսկ երեկ Թուրքիա են թռչել առաջին չարթերը ռուս զբոսաշրջիկներով»,- ասել է Պուտինը և հավելել, որ ռուս զբոսաշրջիկներին Թուրքիայում դիմավորել են շատ ջերմ: «Ես առաջին հերթին կցանկանայի շնորհակալություն հայտնել: Այո, իրոք, չարթերային չվերթները սկսվել են, առաջին չվերթը եղել է երեկ»,- պատասխանել է Էրդողանը: Պուտինն Էրդողանի հետ հանդիպմանն անգամ կատակել է՝ խոսելով թուրքական հետախուզության ղեկավարի մասին, որը պատվիրակության կազմում է: «Եթե հետախուզական ծառայության ղեկավարը կա, ապա մենք խոսելու ոչինչ չունենք, նա ձեզ երևի արդեն ամեն ինչ զեկուցել է»,- կատակել է Պուտինը: Կատակները մի կողմ, բայց Պուտին-Էրդողան հանդիպման արդյունքներն իսկապես բավական ուշագրավ են: Պուտինը Bloomberg գործակալությանը տված հարցազրույցում նշել է, որ գնահատում է Թուրքիայի նախագահ Էրդողանի ներողությունը խոցված ինքնաթիռի համար և տեսնում է Անկարայի պարզ հետաքրքրվածությունը Ռուսաստանի հետ հարաբերությունների վերականգնման մեջ: Պուտինը նկատել է, որ և՛ Ռուսաստանը, և՛ Թուրքիան բազմաթիվ ընդհանուր շահեր ունեն ինչպես Սև ծովում, այնպես էլ Մերձավոր Արևելքում: Երկրները նաև խոշոր նախագծեր ունեն էներգետիկայի ոլորտում, այդ թվում՝ «Թուրքական հոսքը»: «Մենք տեսնում ենք Թուրքիայի նախագահ Ռեջեփ Էրդողանի հստակ հետաքրքրվածությունը Ռուսաստանի հետ լիաֆորմատ հարաբերությունների վերականգնման հարցում: Մենք հուսով ենք, որ մեզ կհաջողվի կառուցողական երկխոսություն հաստատել, մենք ունենք շատ մեծ նախագծեր էներգետիկայի ոլորտում, նույն «Թուրքական հոսքը»,- նշել է նա: Ավելին`Ռուսաստանը և Թուրքիան մոտեցել են ազատ առևտրի գոտու (ԱԱԳ) մասին համաձայնագրի կնքմանը՝ հայտարարել է ՌԴ Տնտեսական զարգացման նախարար Ալեքսեյ Ուլյուկաևը երկու երկրների նախագահների՝ Պուտինի և Էրդողանի հանդիպման արդյունքներով: «Հանդիպումը նվիրված է եղել հիմնականում տնտեսական օրակարգի հարցերին, այն ամբողջ հարաբերությունների վերականգնմանը, որոնք նախկինում եղել են մեր երկրների միջև: Մենք հաստատել ենք առաջխաղացումը մի շարք ուղղություններով, մասնավորապես՝ մենք մոտեցել ենք ծառայությունների և ներդրումների ոլորտում ազատ առևտրի համաձայնության կնքմանը: Օգոստոսի վերջին հանդիպել են փորձագետները, և մենք պայմանավորվել ենք իմ գործընկեր նախարար (Թուրքիայի էկոնոմիկայի Նիհաթ) Զեյբեքջիի հետ հանդիպել հոկտեմբերի վերջին»,- ասել է Ուլյուկաևը: Բացի այդ՝ Ուլյուկաևը հայտնել է, որ Ռուսաստանի նախագահ Վլադիմիր Պուտինը և Թուրքիայի նախագահ Ռեջեփ Էրդողանը քննարկել են սննդամթերքի էմբարգոն: Նա ավելացրել է, որ ռուսական կողմը աշխատում է այդ սահմանափակումները հանելու ուղղությամբ: Բացի այդ, խոսվում էր, որ Ռուսաստանը և Թուրքիան մտադիր են հուշագիր ստորագրել 1 մլրդ դոլարի ներդրումային հիմնադրամ ստեղծելու մասին G20-ի գագաթաժողովի շրջանակում, այս մասին հայտարարել էր Ուղղակի ներդրումների ռուսական հիմնադրամի ղեկավար Կիրիլ Դմիտրիևը «Ռոսիա-24» հեռուստաալիքին տված հարցազրույցում. «Ֆորումի ժամանակ մենք կարևոր բանակցություններ կվարենք Թուրքիայի հետ: Մենք հուշագիր կստորագրենք ավելի քան 1 միլիարդ դոլարի համատեղ ռուս-թուրքական հիմնադրամի ստեղծման մասին»: Ռուս-թուրքական հիմնադրամի համատեղ ներդրումները կարող են սկսվել 2017-ին: Ի դեպ, մեկ այլ հետաքրքրական նորություն էլ ի հայտ եկավ` Պուտին-Էրդողան հանդիպման արդյունքում` Էրդողանն ու Ասադը սեպտեմբերին կհանդիպեն Մոսկվայում: Аs Safir թերթի փոխանցմամբ՝ Թուրքիայի նախագահ Ռեջեփ Էրդողանը մինչև սեպտեմբերի վերջը Մոսկվայում հանդիպելու է Սիրիայի նախագահ Բաշար Ասադի հետ։ Թուրքիայի ու Սիրիայի նախագահների հանդիպումը տեղի է ունենալու սեպտեմբերի 18-22-ը։ Լիբանանյան պարբերականն ընդգծում է, որ երբ Թուրքիայի նախագահը օգոստոսի 9-ին մեկնել է Սանկտ Պետերբուրգ Ռուսաստանի նախագահ Վլադիմիր Պուտինի հետ հանդիպելու համար, սիրիական պատվիրակությունը գտնվել է Մոսկվայում։ Ընդգծվում է, որ հենց Պուտինի հետ բանակցություններից հետո Էրդողանը կտրականապես փոխել է իր դիրքորոշումը Սիրիայի նախագահի ճակատագրի հանդեպ։ Թուրք պաշտոնատար անձինք հայտարարել են, որ Անկարան այլևս չի պնդում Բաշար Ասադի հրաժարականն ու պատրաստակամություն հայտնեց աշխատել նրա հետ։ Թամար Բագրատունի