Երբ հրահանգ լինի Մոսկվայից

Միասնական ՀՕՊ համակարգի մասին համաձայնագիրը չընդգրկվեց ԱԺ արտահերթի օրակարգում: ՀՀԿ-ն չի մանրամասնում, թե երբ փաստաթուղթը կդրվի քննարկման․ խմբակցության ղեկավար Վահրամ Բաղդասարյանը լրագրողներին ասել է, թե համաձայնագիրն արտահերթ նիստում չհայտնվեց, քանի որ Հայաստանը հրատապության խնդիր չի դրել: «Ձեր հետաքրքրություններն ա եղել պարզապես, որ շտապ է, մեկ օրվա, երկու օրվա խնդիր․․․ Չի եղել նման խնդիր դրված: Ժամկետները որոշում ենք մենք: Եթե կլինի անհրաժեշտություն, դրա մասին տեղյակ կպահենք», - ասաց նա: Ակնկալվում է, որ երկկողմ այս համաձայնագիրն արդեն առաջիկա շաբաթներին քվեարկության կդրվի Ռուսաստանի Պետդումայում։ Վահրամ Բաղդասարյանը այստեղ արտառոց բան չի տեսնում՝ վստահեցնելով, թե միացյալ ՀՕՊ ուժեր ստեղծելու համաձայնագիրը Հայաստանը կվավերացնի այն ժամանակ, երբ տեսնի դրա անհրաժեշտությունը․ - «Թող քննարկեն․․․ Մի պետություն Ռուսաստանն է, մի պետություն՝ Հայաստանի Հանրապետությունը»: Պարզ է, որ Հայաստանում համաձայնագիրը օրակարգում կհայտնվի ու կհաստատվի, երբ Հանրապետականը նման հրահանգ լինի Մոսկվայից: Դժվար է ասել, թե իշխանության շրջանակներում գիտակցել են ՀՕՊ համակարգի վտանգավորության մասին, թե պարզապես ժամանակի երկարաձգումը կապված է Մոսկվայի հետ: Եթե համաձայնագիրը Հայաստանյան ՀՕՊ ուժերին բաժանելու է ԼՂ հակաօդային պաշտպանության համակարգից, ապա պետք է հասկանալ, թե ինչ վտանգներ է դա իր մեջ պարունակում նախևառաջ Արցախի անվտանգության համար:  Փաստացի այս համաձայնագրի կիրառմամբ Հայաստանն ու Արցախը հայտնվելու են անվտանգության տարբեր համակարգերում: Բացի այդ, ակնհայտ է, որ ավելացնում է Ռուսաստանի մասնակցությունը Հայաստանի համար առանցքային որոշումներ կայացնելու գործում։ Համաձայնագիրն ինքնին արդեն ենթադրում է իշխանության որոշակի զիջում։ Բանն այն է, որ Հայաստան-Ռուսաստան հարաբերությունների մակարդակն այնպիսին է, որ պրոբլեմատիկ փուլերում ՌԴ-ն կարող է ընդդեմ Հայաստանի որոշումներ կայացնել։ Այլ կերպ ասած` ավելանում է Ռուսաստանի մասնակցությունը Հայաստանի համար առանցքային որոշումներ կայացնելու գործում, ու սա մտահոգիչ է, մասնավորապես ապրիլյան զարգացումներից հետո։ ՈՒ, եթե հաշվի առնենք Ադրբեջանից հնարավոր ագրեսիայի հավանականությունը, ապա նախ հարց է, թե Հայաստանի դաշնակից Ռուսաստանը իր ռազմավարական գործընկեր Ադրբեջանին է պաշտպանելու, թե՞ Արցախի հայերի: Թամար Բագրատունի