Բազմաչարչար խնդիր չդարձնենք Արցախի համար

Հայաստանի և Լեռնային Ղարաբաղի միջև ռազմական փոխօգնության պայմանագիրն արդեն պատրաստ է: Այս պայմանագիրն, ըստ էության, Ղարաբաղի անկախության ճանաչման «կես քայլ է», ճանաչման կես քայլն է: Սա դեռ ամենևին չի նշանակում, որ պայմանագիրն առաջիկայում կկնքվի, այստեղ որոշակի խնդիրներ կարող են լինել, օրինակ` կապված արտաքին գործոնների հետ: Միջազգային դերակատարները, խաղացողները, միջնոր երկրները: Բոլորի դիրքորոշումը պետք է հաշվի առնել, իհարկե, չզիջելով Արցախի շահերը: Հանրապետականները հայտարարում են, որ պայմանագրի մշակումը ավարտական փուլում է: Ինչ վերաբերում է դրա կնքմանը, ապա այստեղ դեռ հստակություն չկա: Արմեն Աշոտյանի խոսքով, դա կլինի պատեհ պահին: «Ես տեղյակ չեմ կոնկրետ ժամկետի մասին, բայց ես գիտեմ, որ այդ աշխատանքները մոտենում են ավարտին, և այդ լրջագույն քաղաքական իրավական նոր շրջանագիծը, որը միավորելու է Հայաստանի և Ղարաբաղի ռազմաքաղաքական տարածքները, նախագծման փուլից կարծես, թե արդեն դուրս է գալիս: Մնացածը կախված է քաղաքական իրավիճակից, սա էլ հստակ պետք է ասվի, որովհետև այդ փաստաթուղթը ստորագրելու որոշումը նույնպես քաղաքական էր»: Իհարկե, ռազմական փոխօգնության պայմանագրի կնքումն անհրաժեշտություն է, մանավանդ, եթե հաշվի առնենք այն, որ դրա մասին հնչել է Հայաստանի նախագահի մակարդակով, ուստի պայմանագրի չկնքումն անլրջություն կլինի: Հիշեցնենք, որ Սերժ Սարգսյանն ապրիլի 4-ին ԵԱՀԿ անդամ երկրների դեսպանների հետ հանդիպման ժամանակ ասել էր, թե հրահանգել է Արտաքին գործերի նախարարությանը՝ աշխատել Ղարաբաղի հետ՝ ռազմական փոխօգնության պայմանագիր կնքելու ուղղությամբ: Միջազգային հանրություն իհարկե, կարող է որոշակի անհամաձայնություն ցույց տալ, բայց, սա թերևս այն հարցն է, որտեղ հայկական դիվանագիտության համար խնդիրներ, կարծես թե, չպետք է առաջանան: Սա ուղղակի Արցախի ու Հայաստանի բնական և միանգամայն ընկալելի կապի փաստագրում է: Ինչպես է իրեն դրսևորելու Հայաստանի դիվանագիտությունը, պարզ կլինի ապագայում: Ադրբեջանը վստահաբար առիթներ դեռ գտնի ղարաբաղյան գոտում և հայ-ադրբեջանական սահմանին նոր լարվածություններ «սարքելու» համար: Հայկական կողմը պետք է ունենա հստակ հիմքեր` իրավական դաշտում Արցախի անվտանգությունը պաշտպանելու համար: Իսկ սա այն հարցն է, որտեղ միջազգային որևէ կառույց և օտարերկրյա դիվանագետ չպետք է իրենց պարտքը համարեն` «խաղաղ բանակցություններին չխոչընդոտելու» մասին երկար-բարակ ելույթներ ունենալու համար: Հայաստանի և Լեռնային Ղարաբաղի միջև ռազմական փոխօգնության պայմանագրի ընդունումը չպետք է դառնա ԼՂՀ-ն` Հայաստանի կողմից ճանաչելու բազմաչարչար հարց: Թամար Բագրատունի