Ինչով «կվաճառի» մեզ Թրամփը Էրդողանի վրա

Միացյալ Նահանգների նախագահ Դոնալդ Թրամփը հաջորդ շաբաթ կընդունի Թուրքիայի նախագահ Ռեջեփ Էրդողանին՝ երկու երկրների միջև լարվածության աճի ֆոնին: ՆԱՏՕ-ի անդամ երկու պետությունների հարաբերությունները սրվեցին հատկապես Ռուսաստանից զենք գնելու Անկարայի որոշումից և Սիրիայում Թուրքիայի գործողություններից հետո:
Թուրքիայի նախագահականը հայտնում է, որ տեղի է ունեցել հեռախոսազրույց, որի ընթացքում երկու ղեկավարները հաստատել են, որ կհանդիպեն Վաշինգտոնում նոյեմբերի 13-ին: Ավելի վաղ Էրդողանը զգուշացրել էր, թե հնարավոր է չեղարկի այս այցը՝ սիրիական ճգնաժամի հարցում հակասությունների և վերջերս ԱՄՆ Ներկայացուցիչների պալատի կողմից Հայոց ցեղասպանությունը ճանաչող բանաձևի ընդունման պատճառով:
Ինչ զարգացումներ կլինեն Թրամփ-Էրդողան հանդիպման արդյունքում: Թրամփը կխոստանա՞ «ուրանալ» ԱՄՆ ներկայացուցիչների պալատի ընդունած բանաձևը:

Սա էր, որ պետք է հստակ հասկանա յուրաքանչուրը: Հայոց Ցեղասպանության հարցը գերտերությունները և ոչ գերտերությունները պահելու են իրենց «օրակարգում» այնքան ժամանակ, քանի դեռ Թուրքիայի բանակցելու, «առ ու ծախի» թեմա կա: Իսկ նման թեմաներ կան, և շատ:

Պատմական քվեարկություն` պատմական արդյունքներով էր, երբ ԱՄՆ Ներկայացուցիչների տունը ձայների գերակշիռ մեծամասնությամբ ճանաչեց մեկուկես միլիոն հայերի ցեղասպանությունը Օսմանյան կայսրությունում:
Փաստաթուղթը, հիշեցնենք, որ օրենքի պարտադիր ուժ չունի, արձանագրում է` Միացյալ Նահանգների կառավարությունը պետք է պաշտոնապես ճանաչի և ոգեկոչի Հայոց ցեղասպանությունը, չմասնակցի այդ փաստի ժխտմանը և խրախուսի Հայոց ցեղասպանության հանրային ըմբռնմանը:

Ավելի քան մեկ ժամ շարունակված ելույթների ընթացքում կոնգրեսականներից որևէ մեկը, ըստ էության, ցեղասպանության փաստը կասկածի տակ չդրեց:

Այստեղ, հիշեցնենք, որ ԱՄՆ-ում որևէ նախագահ կասկածի տակ չի դրել Հայոց ցեղասպանությունը, որպես իրողություն: Նույնիսկ Օբաման իր իշխանավարման տարիներին ապրիլի 24-ի ուղերձներում օգտագործում էր «եղեռն» բառը: Բայց պաշտոնապես համարվում է, որ ԱՄՆ վարչակազմը Հայոց Ցեղասպանությունը չի ընդունել:

ԱՄՆ կոնգրեսում օրեր առաջ Թուրքիայի քաղաքականությունը դատապարտում էին Սիրիայում ու մատնանշում էին ՆԱՏՕ-ի իրենց դաշնակցի դավաճանական գործարքները Ռուսաստանի հետ:

Այսինքն, ի սկզբանե պարզ էր, որ ԱՄՆ-ի օրակարգում Թուրքիային մտրակելու քաղաքականությունը սրվել է ու գործի է դրվել:

Մետաքսյա Շալունց