Որոշումներն ԱԺ-ում չեն ընդունվում

Առավոտ օրաթերթն իր խմբագրականում գրում է.7-րդ գումարման Ազգային ժողովը երեկ անցկացրել է իր անդրանիկ նիստը, ընտրել խոսնակին, վաղը կընտրվեն նաեւ փոխնախագահները: Շատերը սկսեցին քննարկել ԱԺ նախագահի եւ փոխնախագահների անձնական արժանիքներն ու թերությունները, բայց դա, ինձ թվում է, երկրորդական խնդիր է: Կարեւոր չէ, թե ով է ընտրվել Ազգային ժողովի նախագահ, կարեւոր է, որ Հայաստանում խորհրդարանի նախագահը, առավել եւս փոխնախագահները վաղուց արդեն ոչինչ չեն որոշում: Դժվար թե միայն օրենսդրական կամ սահմանադրական փոփոխություններով հնարավոր է շտկել այս վիճակը: Իշխանության տարբեր թեւերի պատասխանատվությունը նաեւ հնարավոր չէ հավասարապես բաշխել Նիկոլ Փաշինյանի զուտ «քաղաքական կամքով», անգամ եթե շատ մեծ ցանկություն ունենա: Իրավիճակի խորքային պատճառը ոչ այնքան օրենսդրության կամ «կամքի» խնդիրների մեջ է, որքան հասարակության զարգացման աստիճանի: Հասարակության ակնկալիքները ոչ թե Արարատ Միրզոյանից կամ, ասենք, Վահե Էնֆիաջյանից են, ոչ էլ, ի դեպ, որեւէ նախարարից կամ մարզպետից, այլ բացառապես Նիկոլ Փաշինյանից: Ընդ որում, մեր քաղաքացիների մեծ մասը սպասում է, որ վարչապետը մի քանի ամսում ինչ-որ հրաշքներ կգործի: Այնպես որ, իշխանության բեռը Փաշինյանը տանելու է միայնակ: Դա լավ չի պետական համակարգի տեսանկյունից, նաեւ հսկայական պատասխանատվություն է վարչապետի ուսերին: Այդ առումով 1990-1995 թվականներին (վերցնում եմ իշխանության «լեգիտիմ» ժամանակահատվածը, ինչպիսին նաեւ հիմա է) Լեւոն Տեր-Պետրոսյանի վիճակն ավելի շահեկան էր, որովհետեւ նրա կողքին էին Վազգեն Սարգսյանը, Վանո Սիրադեղյանը, Բաբկեն Արարքցյանը, Հրանտ Բագրատյանը, իսկ ընդդիմախոսներն էին Վազգեն Մանուկյանը, Պարույր Հայրիկյանը, Դաշնակցությունը: Նրանք բոլորն ունեին որոշակի վարկանիշ՝ դրական թե բացասական, կարեւոր չէ: Այն ժամանակ թե՛ իշխանական ճամբարի ներսում եւ թե՛, բնականաբար, իշխանության եւ ընդդիմության միջեւ կային խորը հակասություններ, բայց դա ենթադրում էր նաեւ պատասխանատվության որոշակի բաշխում ամբողջ քաղաքական համակարգի մասշտաբով, թեեւ 90-ականների սկզբին էլ թե՛ ակնկալիքների եւ թե՛ հայհոյանքների առյուծի բաժինն ուղղվում էր առաջին դեմքի հասցեին: Հավանաբար, այսօր «անձնակենտրոնության» հաղթահարմանը պետք է նպաստեն առաջին հերթին խորհրդարանական եւ արտախորհրդարանական ընդդիմությունն ու քաղաքացիական հասարակության հատվածը: Վերջինիս առաքելությունը, հիշեցնեմ, ոչ թե իշխանությունների ցանկացած քայլի արդարացումն է եւ գովերգումը (ինչով վերջերս զբաղված էր հ/կ-ների մի մասը), այլ հասարակության շահերը պաշտպանելը, նաեւ՝ իշխանությունների ոտնձգություններից: Իսկ ընդդիմությունը… Գուցե ինձ հետ շատերը համաձայն չլինեն, բայց խորհրդարանի նախագահի, ըստ էության, միաձայն ընտրությունը լավ նշան չէ: